U bent hier

Fotovoltaïsche zonnepanelen

photovolt.jpg

Ze is gratis en onuitputtelijk... de zon is een fantastische bron van hernieuwbare energie.

De zonnestralen worden omgezet in elektriciteit dankzij fotovoltaïsche zonnepanelen, een efficiënte oplossing voor de productie van groene stroom.

Zonnepanelen zijn goedkoper dan u denkt en ze brengen op. De zonnepanelen zijn ook gemakkelijk te installeren op een plat of hellend dak.

 

Zonnepanelen hebben heel wat voordelen voor u:

  • Ze zijn financieel zeer voordelig - De prijzen van zonnepanelen zijn sterk gedaald. Bovendien krijgt u, in de meeste gevallen,  dankzij de groenestroomcertificaten op tien jaar tijd meer geld terug dan de panelen hebben gekost. Ook zal uw elektriciteitsfactuur drastisch dalen. U kan zelfs aan uw leverancier een herziening van uw voorschot vragen, zo profiteert u onmiddellijk van een economisch voordeel. Heeft u geen startkapitaal? Vraag de zeer interessante Brusselse Groene Lening aan. 
  • Ze zijn technisch eenvoudig te plaatsen -Meestal zijn de werken op één dag afgerond. Zorg er wel voor dat de isolatie van het dak in orde is voordat u de panelen laat plaatsen. 
  • Ze zijn administratief gemakkelijk geregeld - Een stedenbouwkundige vergunning is meestal niet nodig en u kan uw huidige energieleverancier gewoon houden. Bovendien blijft uw kadastraal inkomen onveranderd.

Ontdek snel of het dak van uw gebouw geschikt is voor zonnepanelen via de zonnekaart.

Hoe werkt een zonnepaneel?

Elke cel van een zonnepaneel zet het licht van de zon om in elektriciteit. Samengevoegd produceren de cellen voldoende elektriciteit om een gebouw te bevoorraden. De installatie is aangesloten aan de huishoudelijke elektrische installatie. U kan de opgewekte elektriciteit ogenblikkelijk verbruiken. Wanneer er meer geproduceerd dan verbruikt wordt, wordt het overschot naar het elektriciteitsnet gestuurd. Omgekeerd kan u indien nodig uw eigen productie aanvullen met elektriciteit afkomstig van het net.

Het aanbod zonnepanelen is uitgebreid en de panelen zijn in allerhande vormen te verkrijgen. Ze kunnen op de meeste daken worden geïnstalleerd, zelfs op platte of glazen daken, en ze zijn compatibel met groendaken. De panelen kunnen ook als volwaardig bouwmateriaal geïntegreerd worden in gevels, vensters, zonneweringen, enz. In dit geval spreekt men van « Building Integrated Photovoltaics » of BIPV.

Meer technische informatie over fotovoltaïsche zonnepanelen en de verschillende modellen kan u vinden in de Gids Duurzame Gebouwen.

Realiseer uw project in 3 stappen

Hulp nodig? Maak gebruik van deskundig en gratis advies

Stap 1: Bereken uw potentieel op de zonnekaart 

De zonnekaart schat de kosten en de baten in voor een installatie op uw dak. Voor grote installaties zijn er diverse rekentools beschikbaar in de Gids Duurzame Gebouwen.

Stap 2:  Kies een deskundige installateur

Geef de voorkeur aan een gecertificeerde installateur. Bepaalde ondernemingen beschikken ook over een extra label zoals Quest. Quest is een onafhankelijke organisatie die labels toekent aan installateurs die zich onderscheiden door de kwaliteit van hun dienstverlening, hun technische deskundigheid en hun resultaatverbintenis. Vraag offertes bij meerdere installateurs om de aangeboden dienstverlening te vergelijken. Geef ook de resultaten van de zonnekaart mee bij de offerteaanvraag; de installateurs zullen het resultaat verder verfijnen op maat van uw dak. 

Stel de juiste vragen aan uw installateur van fotovoltaïsche panelen 

Stel deze 8 vragen aan de installateur:  

* Deze elementen zijn noodzakelijk om aanspraak te kunnen maken op de financiële steunmaatregelen.

Eis een duidelijke verbintenis via de offerte van bovenstaande elementen, zodat u niet voor verrassingen komt te staan.

  1. Is mijn dakbedekking in goede staat ? Hebt u een plat dak, vraag dan of de structuur het gewicht van de zonnepanelen kan dragen.
  2. De installateur verbindt uw panelen buiten via kabels met de omvormer binnen. Hij moet er daarbij voor zorgen dat er geen water binnen kan, noch wind. Hoe zorgt hij daarvoor?
  3. Overleg met uw installateur hoe u uw zonnepanelen kan afstemmen op uw gebruik. U kan bijvoorbeeld beslissen om zonnepanelen te plaatsen in verschillende windstreken om de productie zoveel mogelijk te spreiden. Naar het oosten voor uw ochtendverbruik, naar het westen voor uw avondverbruik.
  4. De volgende drie punten ontbreken regelmatig bij installaties. Vraag uw installateur of hij deze zaken heeft voorzien:
    1. Een bescherming (bv. een kabelgoot) rond de kabels die gaan van de panelen naar de omvormer.
    2. Een kabel met een grotere diameter om te grote stroomverliezen te vermijden, indien de afstand tussen de omvormer en de panelen meer dan 10 meter is.
    3. Het bestand zijn tegen een hogere belasting (ampèrage) van uw elektrisch systeem. De toevoer van extra elektriciteit heeft een invloed op de rest van het elektriciteitscircuit. Dat betekent soms dat het hoofdbord en de aarding moeten worden aangepast.
    4. Het zogenaamde positieschema. Dat is de plattegrond die de plaats van de verschillende elementen van de installatie weergeeft.
  5. Vanwaar zijn de zonnepanelen en de omvormer afkomstig? Er gelden namelijk bepaalde Europese normen, afhankelijk van het type panelen. Over het algemeen hebben de Europese panelen een uitstekende kwaliteit.
  6. Welke garanties biedt de installateur?
    1. Voor de werken: de wettelijke garantieduur van interventies voor de installatie en de elektriciteit is minstens 2 jaar. Voor de wind- en waterdichtheid van de dakbekleding is dat 10 jaar.
    2. Voor het materiaal: minstens 10 jaar op de panelen, 5 jaar op de omvormer, 2 jaar op de andere materialen en een vermogensgarantie van de fotovoltaïsche cellen.
    3. Voor de werking: is er een garantie op het verlies aan rendement? Meestal verliezen zonnepanelen 10% aan rendement na 10 jaar en 20% na 25 jaar. Dit is vooral van belang bij installaties groter dan 5 kWp. Deze garantie verplicht de installateur om u te vergoeden als het jaarlijks rendementsverlies hoger is dan afgesproken. Dit wordt berekend met simulatiesoftware.
  7. Is er een onderhoudscontract? Indien ja, wat is de kostprijs ervan en de voorwaarden? Voor installaties groter dan 5kWp is het sterk aanbevolen om dit onderhoud van bij het begin van de installatie te voorzien in een clausule of een specifiek contract.
  8. Omvat de totaalprijs de volgende elementen?
    1. De keuring van de elektrische installatie door een erkend controleorganisme (€ 100 à 150) ? *
    2. De installatie van de bidirectionele meter van Sibelga (€ 290) ? *
    3. De aanvraag voor de certificatie van de groenestroommeter bij Brugel? *
    4. De administratie voor de aanvraag van eventuele premies en/of steunmaatregelen?

Deze vragen zullen u helpen om een deskundig installateur te kiezen. 

Stap 3: Maak de administratieve kant in orde

Als uw installateur niet zorgt voor de nodige administratie, dan bent u zelf verantwoordelijk om deze in orde te brengen:

  • Stedenbouwkundige vergunning: Meestal is er geen vergunning nodig voor zonnepanelen die niet zichtbaar zijn vanaf de openbare weg of als ze in het dakvlak zijn ingewerkt of evenwijdig aan dit vlak op het dak zijn bevestigd. Vraag het na bij de dienst stedenbouw van uw gemeente. Als uw gebouw geklasseerd is, heeft u altijd een vergunning nodig.
  • De elektrische aansluiting: Na afloop van de werken moet een erkend controleorganisme voor elektriciteitsinstallaties controleren of de installatie voldoet aan het Algemeen Reglement op de Elektrische Installatie (AREI). Zij controleren het zonnepanelencircuit tot aan de groenestroommeter. Ook moet de installatie beschikken over een bidirectionele meter (A+A) van Sibelga. Sibelga is de distributienetbeheerder die de bestaande meter vervangt. Nadien, en om recht te hebben op groenestroomcertificaten, moet de groenestroommeter gecertificeerd worden door Brugel.
Bidirectionele meter Groenestroommeter

 

  • Kadaster: De zonnepanelen hebben geen enkele impact op de berekening van het kadaster voor uw woning. U moet alleen het kadaster verwittigen binnen de 30 dagen na de installatie van de zonnepanelen
  • Premies en andere steunmaatregelen: Het Brusselse Gewest ondersteunt zonnepanelen in de vorm van een lening om de zonnepanelen te plaatsen en groenestroomcertificaten bij de productie.  
  • Laat uw EPB-certificaat aanpassen: Als u een EPB-certificaat hebt, kan u aan de EPB-certificateur die het certificaat heeft afgeleverd, vragen om op basis van de zonnepanelen, de energieprestatie van het gebouw te herberekenen, want deze zal verbeterd zijn. Echter, de installatie kan niet in rekening worden gebracht door de certificateur, indien het gaat over een installatie die aan de gemeenschappelijke elektriciteitsvoorziening (liften, lichten, bewegingsdetectoren, garage, ...) is verbonden in een appartementsgebouw.

Profiteer maximaal : pas uw gebruik aan 

Als uw panelen er staan, dan kan u genieten van gratis elektriciteit. Het komt er nu op aan om uw verbruik zo veel mogelijk te concentreren op de momenten dat er zonlicht is.

Enkele tips:

  • Laat uw elektrische toestellen die veel verbruiken, zoals wasmachines, afwasmachines en droogkasten werken wanneer er zonlicht is 

    Daar zijn 5 manieren voor :

    • U kan ze manueel aanzetten als u merkt dat de zon schijnt;
    • U kan ze automatisch aanzetten met een timer op de machine;
    • U kan ze automatisch aanzetten met een timer op het stopcontact;
    • U kan ze vanop afstand aanzetten via het in het toestel ingebouwde programma;
    • U kan ze vanop afstand aanzetten via een Smart Plug, die u via een applicatie bestuurt.
  • Laad uw diverse batterijen (gsm, laptop, fiets, auto, tandenborstel, …) zoveel mogelijk op als de zon schijnt.
  • Verminder uw avondverbruik zo veel mogelijk, door bv. ledverlichting te plaatsen. 
  • Indien u een warmwaterboiler hebt, programmeer deze dan zodanig dat deze opwarmt op het moment dat uw panelen het meeste produceren. 

    Sommige toestellen zijn programmeerbaar. Is uw toestel niet programmeerbaar, dan kan u zich vrij goedkoop een gewone schakelklok aanschaffen, zodat uw boiler elke dag op hetzelfde uur aan- en afslaat. Nog beter is de zogenoemde PV-heater. Dat toestel zal, voordat u de overtollige elektriciteit op het net stuurt, die elektriciteit afleiden en gebruiken om het water in uw elektrische boiler op te warmen. Een PV-heater kost tussen 200 en 500 euro. Moet u nog een elektrische boiler installeren, dan kan u kiezen voor een klassieke elektrische boiler (tussen 500 en 1000 euro) of een thermodynamische boiler, die minder verbruikt maar wel duurder is (ongeveer 3500 euro).

  • Indien u een warmtepomp hebt, koppel die dan aan uw zonnepanelen.
  • Sla uw overtollige energie op in een batterij. 

    Deze is wel minder efficiënt en minder ecologisch dan een PV-heater en de kostprijs is ook hoger (3000 tot 8000 euro). 

Einde van het compensatieprincipe

Het « compensatieprincipe » (of « terugdraaiende teller ») wordt in de loop van 2020 afgeschaft. Dit principe zorgt ervoor dat eigenaars van een kleine installatie (≤ 5 kWp) bij de jaarlijkse afrekening enkel de netto verbruikte elektriciteit – d.i. het verschil tussen de van het net afgenomen en erin geïnjecteerde kWh – moeten betalen. Dat betekent dat u vanaf 2020 een factuur zal krijgen voor alle elektriciteit die u van het net hebt genomen, ongeacht hoeveel elektriciteit u op het net hebt gezet. Uw overtollige elektriciteit zal u wel kunnen verkopen. De marktprijzen zullen allicht lager liggen dan de prijzen voor de aankoop van elektriciteit. Daarom is het des te belangrijker om zoveel mogelijk van uw eigen energie te verbruiken. U vindt hierover meer info op de website van Brugel.

Uw groenestroomcertificaten innen

Na de certificering van uw installatie heeft u recht op groenestroomcertificaten. Zodra uw installatie 1000 kWh (1 MWh) geproduceerd heeft, kan u deze productie doorgeven aan BRUGEL. Na de toekenning van uw groenestroomcertificaten kan u deze vervolgens verkopen. Hoe meer groene stroom u opwekt, hoe meer groenestroomcertificaten u ontvangt: u hebt er dus alle belang bij om uw productie op te volgen en uw installatie goed te onderhouden voor een optimaal rendement op elk moment.

In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is de verkoopwaarde van groenestroomcertificaten aan de energieleveranciers ongeveer € 85 en dit is stabiel sinds de aanpassing van het systeem voor groenestroomcertificaten in 2011. In ieder geval krijgt u minimaal €65 euro per certificaat, als u deze verkoopt aan Elia, de beheerder van het Belgische transmissienet voor elektriciteit, die verplicht is deze aan te kopen tegen die gewaarborgde minimumprijs.

Zorg voor een regelmatig onderhoud 

Als uw installatie correct geplaatst is en goed onderhouden wordt, heeft ze een levensduur van meer dan 25 jaar zonder intensief onderhoud. Zorg wel voor een maximale rentabiliteit door enkele voorzorgen te nemen: 

  • Volg uw elektriciteitsproductie op  

    Bekijk regelmatig of de productie van de groenestroommeter overeenkomt met de verwachte productie. Als er geen automatisch follow-upsysteem voorhanden is voor de installatie, dan kan een online tool zoals EnergieID helpen. 

  • Kijk de installatie visueel na 

    Normaal wordt het vuil automatisch verwijderd tijdens een regenbui als de hellingshoek minstens 20° bedraagt. Als u echter de indruk heeft dat uw panelen minder opbrengen dan normaal, controleer dan of de panelen niet gehinderd worden in hun werking (vuil, schaduw).  Kijk elementen zoals de bekabeling en de omvormer regelmatig na of laat ze nakijken op eventuele beschadiging, vooral na extreme weersomstandigheden. Normaal gezien, de panelen moeten niet worden gereinigd, want het stof heeft een verwaarloosbare impact op de productie.

  • Vervang de omvormer bij defect  

    Tijdens de levensduur van uw zonnepanelen zal de omvormer één keer moeten vervangen worden. De omvormer heeft namelijk een gemiddelde levensduur van 10 tot 15 jaar. Na deze periode is de kans groot dat er een defect optreedt . Veel is afhankelijk van de omgeving waarin hij wordt geplaatst: de omvormer moet in een verluchte, koele en toegankelijke plaats staan, beschermd van regen en direct zonlicht .  

Als uw panelen meer dan 25 jaar oud zijn en ze niet meer optimaal produceren, dan wordt het tijd om deze te vervangen. U kan uw oude zonnepanelen gratis meegeven bij de installatie van de nieuwe panelen, net zoals bij de vervanging van een elektrisch huishoudtoestel. De panelen zullen voor minimum 85% worden gerecycleerd.

Voor grote installaties wordt een hoofdstuk aan het onderhoud besteed in de Gids Duurzame Gebouwen.

Datum van de update: 12/11/2018