Het geluidsmeetnet in het Brussels Gewest
- Geluid
- Gezondheid
- Wijk
- Geluidsoverlast
- Vervoer
- Luchtverkeer
Het netwerk van vaste meetstations registreert, 7 dagen per week en 24 uur per dag, de geluidsniveaus geproduceerd door enkele specifieke bronnen: lucht-, spoor- en wegverkeer, evenals omgevingsgeluid (waarbij geen onderscheid in specifieke bronnen wordt gemaakt). U kunt de gegevens van deze metingen raadplegen via de website Noisemonitoring.brussels, een platform dat de akoestische metingen van alle stations in realtime weergeeft en ook een schat aan informatie en functies biedt.
Noisemonitoring: volg in realtime de geluidsniveaus in uw buurt
Noisemonitoring.brussels biedt u de mogelijkheid om de geluidsniveaus in Brussel bijna in realtime te volgen. U kunt onmiddellijk het geluidsniveau van elk station bekijken, uitgedrukt in dB(A). De stations worden aangeduid met de naam van de gemeente en de wijk waarin ze zich bevinden. De metingen worden ter plaatse (‘in situ’) uitgevoerd met sonometers, essentiële instrumenten om geluidshinder objectief te beoordelen. De stations registreren elke seconde de geluidsniveaus (LAeq, 1s) en sturen ze regelmatig door naar de server van Leefmilieu Brussel.
Het netwerk omvat:
- 14 meetstations geïnstalleerd in gebieden die regelmatig worden overvlogen door vliegtuigen, van of naar Brussels Airport, om de hinder veroorzaakt door het luchtverkeer in te schatten.
- 3 meetstations langs spoorlijnen om de specifieke hinder van het spoorverkeer te beoordelen.
- 4 meetstations langs verkeersassen: 2 langs snelwegen, 2 langs hoofdwegen (invalswegen) met relatief veel verkeer.
- 1 meetstation in een woonwijk zonder specifieke overheersende geluidsbron.
Goed om te weten
Wat zijn de functies van Noisemonitoring?
De website biedt toegang tot:
- Resultaten gekoppeld aan de registratie van specifieke geluidsbronnen (vliegtuigen, treinen ...) of algemene akoestische indicatoren (omgevingsgeluid). Hoewel sommige stations beïnvloed worden door een specifieke geluidsbron meten ze ook het algemene geluidsniveau.
- Analyses die kunnen worden uitgevoerd over verschillende periodes voor elk geselecteerd station: per dag, week, maand of jaar, maar ook volgens gedefinieerde tijdslots.
- Duidelijke, gebruiksvriendelijke weergavetools: gedetailleerde grafieken en tabellen, beschikbaar per station, waarmee veranderingen in geluidsniveaus in de loop van de tijd kunnen worden geanalyseerd. Deze grafieken en tabellen kunnen worden gedownload als afbeeldingen en in verschillende bestandsformaten.
- Definities of toelichting bij de zones, bijvoorbeeld zones die verband houden met de wetgeving inzake vliegtuiglawaai.
- Gegevens die kunnen worden gedownload om specifieke analyses uit te voeren en de resultaten op te nemen in onderzoeken of rapporten.
Al deze tools kunnen worden gebruikt om trends te identificeren en de effecten van geluidsbeperkende maatregelen te beoordelen.
Goed om te weten
Belangrijk
De resultaten van de waarden gemeten door de meetstations voor vliegverkeer worden doorgegeven aan de milieu-inspectiedienst van Leefmilieu Brussel, die op basis hiervan eventuele inbreuken kan vaststellen op het Besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 27 mei 1999 betreffende de bestrijding van geluidshinder voortgebracht door het luchtverkeer.
Het geluidsmeetnet en de geluidskaarten: 2 aanvullende beoordelingsinstrumenten
Dankzij de meetstations kunnen lokale geluidsniveaus worden beoordeeld. Om zicht te krijgen op de situatie in de hele regio ontwikkelt Leefmilieu Brussel geluidskaarten. Deze kaarten, die het resultaat zijn van modelvorming, visualiseren de geluidsniveau’s voortgebracht door het wegverkeer, het spoorwegverkeer, het luchtverkeer en het omgevingsgeluid. De resultaten van de meetstations worden gebruikt om deze kaarten te valideren: er wordt een vergelijking gemaakt tussen de niveaus die in de stations gemeten worden en de niveaus die geschat worden door het cartografiesysteem, dat gebaseerd is op een wiskundig model.
De geluidskaarten van het Brussels Gewest maken het mogelijk om:
- Een inventaris op te maken van de blootstelling aan lawaai (veroorzaakt door weg-, spoor- en luchtverkeer) in het hele Brusselse Gewest.
- De gebieden en bevolkingsgroepen die het zwaarst worden getroffen door geluidsoverlast in kaart te brengen.
- Actieplannen aan te bevelen om geluidshinder te verminderen.
- Informatiemaatregelen voor burgers te voorzien en beslissingen op het gebied van ruimtelijke ordening, infrastructuren en mobiliteit te sturen.
De geluidskaarten beantwoorden aan de Europese verplichting zoals bepaald in richtlijn 2002/49/EG inzake de evaluatie en de beheersing van omgevingslawaai. Deze richtlijn verplicht de lidstaten om elke 5 jaar strategische kaarten en actieplannen op te stellen.
Noisemonitoring en het geluidsmeetnet: FAQ
1. Wanneer werden de vaste geluidsmeetstations geïnstalleerd?
De vaste meetstations, voornamelijk ontworpen om transportgerelateerd geluid te monitoren, werden sinds het einde van de jaren 90 geleidelijk aan geïnstalleerd. De resultaten van de metingen waren al enkele jaren beschikbaar op een eerder platform. Nieuw aan het huidige platform Noisemonitoring is de manier waarop de data worden gepresenteerd. Voortaan worden de metingen van de stations in realtime weergegeven op het Noisemonitoring-platform, voor meer transparantie. Dit platform maakt het voor burgers veel gemakkelijker om toegang te krijgen tot de geluidsgegevens, bijvoorbeeld door ze te exporteren. Dankzij zijn tools en functies maakt Noisemonitoring geluidshinder zichtbaarder en helpt het om de Brusselse bevolking bewust te maken van de aanwezigheid van lawaai in de stad.
2. Waarom richten de meeste vaste meetstations zich op vliegtuiglawaai?
Door de evolutie van de vliegroutes boven het Gewest heeft Leefmilieu Brussel geleidelijk aan het aantal meetstations voor vliegtuiglawaai uitgebreid om alle verschillende vliegroutes die een impact hebben op het Gewest en de verschillende zones gedefinieerd door de wetgeving inzake de strijd tegen het vliegtuiglawaai te kunnen dekken. De huidige spreiding van de 14 stations maakt het mogelijk om de geluidsemissies van alle vliegtuigen die over het Gewest vliegen te controleren en om vliegtuigen die de Brusselse normen overtreden te bestraffen.
3. Waarom zijn er geen meetstations voor het luchtverkeer in andere zones die ook worden overvlogen, en in elke gemeente?
De meetstations voor het luchtverkeer die momenteel geïnstalleerd zijn, kunnen alle vliegtuigen detecteren die via de verschillende vliegroutes passeren. Het is daarom niet nodig om nieuwe meetstations onder dezelfde vliegroute te plaatsen, en er dus in elke gemeente te hebben.
4. Hoe wordt de locatie van de vaste geluidsmeetstations in Brussel gekozen?
Het netwerk van vaste meetstations is een van de instrumenten die het Gewest gebruikt om lawaai en trillingen in een stedelijke omgeving te voorkomen en te bestrijden.
De meetstations zijn strategisch geplaatst om de overlast van voornamelijk overvliegende vliegtuigen en het wegverkeer te monitoren. Die twee geluidsbronnen veroorzaken volgens de Brusselaars de grootste geluidsoverlast.
Om de geluidsniveaus van het verkeer objectief en betrouwbaar te meten, worden de geluidsmeters van de meetstations geïnstalleerd onder de belangrijkste vliegroutes en langs wegen en spoorwegen met verschillende profielen. Het is ook belangrijk dat de locatie niet wordt beïnvloed door andere bronnen dan de doelbron. Stations die vliegtuiglawaai meten moeten bijvoorbeeld op binnenterreinen van huizenblokken of op daken worden geïnstalleerd, terwijl stations die het weglawaai meten in de directe omgeving van wegen worden geïnstalleerd.
Om de toegang en de installatie te vergemakkelijken, plaatst Leefmilieu Brussel de meetstations meestal op openbare terreinen of gebouwen.
5. Welke andere manieren zijn er om lawaai te beoordelen?
Naast het netwerk van vaste meetstations worden soms ook tijdelijke metingen uitgevoerd als onderdeel van het remote sensing-project, dat betrekking heeft op de analyse van de vervuilende uitstoot en de geluidsoverlast veroorzaakt door het wegverkeer in reële omstandigheden of tijdens testmetingen met geluidsradars. De bevindingen van deze onderzoeken hebben het belang van maatregelen zoals de ‘Stad 30’ bevestigd.
De Milieu-inspectie van Leefmilieu Brussel voert, op basis van klachten, ook een groot aantal geluidsmetingen op locatie uit om na te gaan of de Brusselse geluidswetgeving wordt nageleefd. Deze inspectiecontroles worden uitgevoerd met andere geluidsmeters dan die van de vaste meetstations, en ze worden ook gebruikt voor specifieke campagnes. Geluidsmetingen met geluidsmeters worden ook nog uitgevoerd bij collectieve klachten bijvoorbeeld.
Naast geluidsmetingen worden ook andere instrumenten gebruikt om de blootstelling van de Brusselse bevolking aan geluidshinder te beoordelen. Leefmilieu Brussel maakt bijvoorbeeld om de 5 jaar, op basis van modellen, geluidskaarten van het verkeer (trein, vliegtuig, wegverkeer). Deze kaarten illustreren de geluidsimpact van de verschillende vervoerswijzen op het hele Gewest en worden met name gebruikt om het actieplan op te stellen dat als basis dient voor de strijd tegen de geluids- en trillingshinder in het Brussels Gewest (meer informatie op de pagina over het QUIET.BRUSSELS-plan).
6. Welke maatregelen neemt het Brussels Gewest tegen geluidsoverlast?
De actie van het Gewest is gebaseerd op het QUIET.BRUSSELS-plan: een plan ter preventie en bestrijding van lawaai en trillingen in een stedelijke omgeving. Het plan heeft tot doel de effecten van lawaai op de gezondheid te verminderen, iedereen toegang te geven tot rust en de aantrekkelijkheid van de stad te behouden. Het plan omvat tal van operationele maatregelen om directe actie tegen geluidsoverlast te ondernemen en is gebaseerd op objectieve beoordelingen van het omgevingslawaai.
Bovendien kunnen we allemaal rechtstreeks invloed uitoefenen op de geluidsomgeving door ons gedrag aan te passen: raadpleeg onze brochure met 100 tips om rustig te wonen (.pdf).
Nuttige links
- De geluidskaarten en hun gegevens zijn toegankelijk via een interactieve tool
Om te downloaden
- pdfFactsheet Geluid n°2: Akoestische begrippen en hinderindices
- pdfFactsheet Geluid n°3: Impact van lawaai op overlast, levenskwaliteit en gezondheid
- pdfFactsheet Geluid n°4: Instrumenten voor evaluatie van de geluidshinder die worden gebruikt in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest
- pdfFactsheet Geluid n°5: Netwerk van de geluidsmeetposten in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest
- pdfFactsheet Geluid n°40: Geluidsmetingen van de meetstations in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Nuttige links
- De website Noisemonitoring.brussels
- Ontdek het QUIET.BRUSSELS-plan waarmee het Gewest de effecten van lawaai in de stad wil verminderen
- Hoe een collectieve klacht indienen over geluidsoverlast door weg- of spoorverkeer in het Brussels Gewest?
- Wat zijn de procedures bij overtredingen inzake vliegtuiglawaai?