Overslaan en naar de inhoud gaan
Thuispagina burgers van Leefmilieu Brussel
  • Burgers
  • Professionals
  • Onderwijs
  • Blog Burgers
  • Blog Professionals
  • Contact
  • Jobs
  • Over Leefmilieu Brussel
  • Agenda
NL
  • FR
  1. Home
  2. In actie voor het leefmilieu / Vervuiling en overlast bestrijden
  3. Leidingwater

Leidingwater

In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest wordt jaarlijks 60 miljoen m³ leidingwater verbruikt.
  • Water
  • Ondergrond
  • Leidingwater
20 juni 2025

Over hetzelfde onderwerp

Regionaal beleid

  • Grondwaterbeheer

Documentatie en tools

  • Leidingwater: bevoorrading en verbruik
  • Grondwater: kwaliteit, kwantiteit en modellering

Inhoud

  • Waar komt kraantjeswater vandaan?
  • Is het leidingwater van goede kwaliteit?
  • De prijs van het water
  • Pesticiden en bescherming van waterwinningen
  • Toezicht op de waterkwaliteit

Het grootste deel van dit water wordt geproduceerd in het Waals Gewest (slechts 3% komt uit het Brussels Gewest). Het water wordt uit rivieren gehaald of gewonnen uit ondergrondse waterlagen. Deze waterwinningen leveren drinkwater aan bedrijven in Brussel en aan 1,2 miljoen Brusselaars.

Grondwater, dat vanaf de winning van hoge kwaliteit is, vereist vrijwel geen behandeling voor consumptie, terwijl oppervlaktewaterEr wordt gewoonlijk een onderscheid gemaakt tussen zeewater en binnenwater, wat op zijn beurt in oppervlaktewater en grondwater wordt onderverdeeld. Het oppervlaktewater wijst op het water dat op de oppervlakte van de aarde afvloeit of stagneert en bevat het water van de meren, rivieren en waterpartijen (vijver, kunstmatige bekkens, poelen, ...). een uitgebreidere behandeling vereist om aan de wettelijke drinkwaternormen te voldoen.

De kwaliteit van het leidingwater wordt zeer streng gecontroleerd en valt ruim binnen de wettelijke drinkwaternormen.

Vaak vergelijkbaar in kwaliteit met flessenwater, zonder verpakking, zonder plastic en thuisbezorgd, kost het ongeveer 130 keer minder en genereert geen afval!

Waar komt kraantjeswater vandaan?

Waterwinning

In het Brussels Gewest produceert Vivaqua water voor menselijke consumptie: Vivaqua behandelt het water en controleert de kwaliteit. Vivaqua is ook verantwoordelijk voor de distributie.  Maar waar komt het water vandaan?

  • uit rivieren, vooral in het Maasbekken bij Tailfer;
  • uit de watervoerende laag van Carboonkalksteen (Modave, Spontin, Vedrin ...);
  • uit de kalkhoudende grondlaag van het bekken van Bergen (Ghlin, Nimy en Havré);
  • uit bepaalde voormalige mijnen en steengroeven in het Waals Gewest;
  • uit grondwater, voornamelijk in het Waals Gewest maar ook in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest in het Terkamerenbos en het Zoniënwoud; 

De diversiteit van de waterwinning maakt de drinkwatervoorziening van de hoofdstad veerkrachtig tegen klimaatveranderingWijst op trage variaties van de klimaatskenmerken mettertijd, op een welbepaalde plaats: opwarming of afkoeling. Sommige vormen van luchtvervuiling, veroorzaakt door menselijke activiteiten, zijn een bedreiging voor het klimaat in de zin dat er een globale opwarming zou kunnen ontstaan. Dit verschijnsel kan belangrijke schade veroorzaken: stijging van de zeeniveaus, verergering van de uiterste klimaatsverschijnselen (droogtes, overstromingen, wervelstormen, enz.), destabilisatie van de bossen, bedreiging voor de zoetwatervoorraden, moeilijkheden voor de landbouw, woestijnvorming, vermindering van de biodiversiteit, verspreiding van tropische ziekten, enz. en minder kwetsbaar voor technische storingen in het netwerk.

Ook in de ondergrond van het Brussels Gewest zijn er talrijke waterwinningen die niet bestemd zijn voor menselijke consumptie.

Watertransport

Eenmaal gewonnen wordt het water naar Brussel getransporteerd via een netwerk van meer dan 500 kilometer, waaronder:

  • aquaducten, bouwwerken waar het water vrij doorheen stroomt omdat er een helling is tussen de plaats van vertrek en de plaats van aankomst;
  • toevoerleidingen of, leidingen in staal, cement of voorgespannen beton. Het water stroomt erdoor onder druk en is beschermd tegen infiltraties die van het oppervlakte of de bodem komen;
  • reservoirs waar het water wordt samengebracht voor het in het net wordt gebracht.

Van het reservoir tot aan uw kraantje

Meer dan 2.000 kilometer leidingen slingeren door de straten van Brussel voor de bevoorrading van 500.000 woningen en talloze bedrijven, ziekenhuizen, scholen, kantoren, stations en andere openbare gebouwen. Het beheer van dit netwerk en de distributie van het water uit de reservoirs naar uw kraantje wordt verzorgd door Vivaqua.

Voor meer informatie, ga naar de website van Vivaqua

Is het leidingwater van goede kwaliteit?

Hoeveel verhalen doen er niet de ronde over leidingwater?  Nochtans is het water dat Vivaqua levert van uitstekende kwaliteit. Het beantwoordt aan alle nomen die zijn vastgelegd in de Europese richtlijn 98/83/CE. Die verplicht de distributeur ertoe om leidingwater te leveren tot aan de kraan dat beantwoordt aan alle drinkwaternormen.

Behandeling van grondwater

Grondwater is zeer zuiver wanneer het wordt onttrokken. Het wordt daarom alleen met chloor gedesinfecteerd om een goede bacteriologische kwaliteit te garanderen.

Behandeling van oppervlaktewater

OppervlaktewaterEr wordt gewoonlijk een onderscheid gemaakt tussen zeewater en binnenwater, wat op zijn beurt in oppervlaktewater en grondwater wordt onderverdeeld. Het oppervlaktewater wijst op het water dat op de oppervlakte van de aarde afvloeit of stagneert en bevat het water van de meren, rivieren en waterpartijen (vijver, kunstmatige bekkens, poelen, ...). drinkbaar maken vraagt meer ingrepen:

  • het water wordt eerst gezeefd en ontdaan van alle vaste stoffen,
  • kleine deeltjes die door het zeefproces glippen, worden samengeklit tot vlokken door gebruik van een stollingsmiddel,
  • diverse actieve koolfilters en houtfilters zorgen voor de verwijdering van de laatste zwevende deeltjesMicroscopische stoffen die in suspensie in de lucht of het water verkeren. De giftigheid van de zwevende deeltjes in de lucht is voornamelijk te wijten aan de deeltjes met een doorsnede kleiner dan 10 µm terwijl de grotere deeltjes ter hoogte van de neus en de hogere luchtwegen worden gestopt en verwijderd. De zwevende deeltjes in het water worden door verschillende procédés in de zuiveringsstations verwerkt. ,
  • ozon wordt in het water geïnjecteerd om de bacteriën en virussen te verwijderen;
  • een laatste filtering met actieve kool verwijdert de sporen van organische moleculen;
  • de laatste fase: aan het gezuiverde water wordt chloor toegevoegd om het water bacterievrij te houden tijdens het transport tot bij de eindgebruiker

Deze verschillende behandelingen maken het zelfs mogelijk om de wettelijke normen inzake waterkwaliteit te overtreffen. Resultaat? De kwaliteit van het leidingwater ligt ver boven de normen!

En de smaak van het water?

Geurloos en smaakloos, water? Verre van dat! Het distributiewater bevat een microscopische dosis chloor om de bacteriologische kwaliteit te garanderen. Vindt u die lichte smaak onaangenaam? Plaats dan een kruik met water enkele uren in de koelkast. Chloor is een vluchtige stof en verdwijnt vanzelf. Voeg er nog een beetje citroensap aan toe om een dorstlessend en heerlijk drankje te ontdekken!

Voortdurende controles

Het leidingwater wordt heel streng gecontroleerd. De kwaliteit is meestal vergelijkbaar met flessenwater, het kost 200 keer minder en genereert geen afval. Neerslag van ijzer, mangaan of roest kan het water soms een lichtbruine kleur geven. Als dat gebeurt, moet u uw leidingen grondig spoelen. Water kan ook een melkachtig uitzicht krijgen als gevolg van de aanwezigheid van luchtbelletjes. Geen reden tot bezorgdheid: die blijven maar even en hebben geen invloed op de waterkwaliteit. Tot slot willen we een vastgeroest idee uit de wereld helpen: kalkrijk water is niet slecht voor de gezondheid. Kalk is natuurlijk niet zo goed voor elektrische huishoudapparaten. Kies eventueel voor kalk oplossende tabletten of een waterverzachter.

Hoe zit het met lood?

Leidingwater bevat in principe geen lood. Toch valt het voor dat leidingwater lood opneemt van de leidingen die het water tot bij het kraantje brengen. Dat kan gebeuren in de aansluitingspunten tussen de collectieve leidingen die uw straat bevoorraden (Vivaqua vervangt er jaarlijks duizenden) en/of in de vele loden leidingen in oude huizen. In dat geval is het af te raden om water te drinken dat gedurende bijvoorbeeld een nacht of na een lange afwezigheid in de leidingen heeft stilgestaan. Het is voldoende dat u het water eerst een tijdje laat lopen in een wasbak om de leidingen te spoelen. Dat water kunt u bijvoorbeeld gebruiken om planten te gieten of om het toilet door te spoelen.

De prijs van het water

Iedereen weet dat thuis over drinkbaar water beschikken niet gratis is. Maar wat bepaalt de prijs die we betalen?

Eerst en vooral moet het water geproduceerd en tot bij elk gezin gebracht worden : het moet worden opgepompt, vervoerd, behandeld en ten slotte worden verdeeld via een netwerk dat voortdurend onderhouden moet worden. Vervolgens, wanneer het verbruikt is, moet het water worden verzameld en gezuiverd, alvorens het opnieuw naar de natuurlijke omgeving kan worden afgevoerd. Zoveel kosten die tot nog toe de prijs van het water bepalen. In de toekomst zullen de milieukosten ook moeten worden geïntegreerd. Dat zijn de kosten voor het behoud en het herstel van de kwaliteit van het water. Hoe verloopt dit in Brussel?

Wat betalen wij vandaag?

Weet u, als Brusselaar, dat uw huishoudelijk waterverbruik gemiddeld iets minder dan 100 liter per dag bedraagt ? Op het niveau van het Gewest betekent dit dat er jaarlijks miljoenen m³ water dienen te worden geproduceerd en gezuiverd.

Zo betaalt elke Brusselaar niet enkel voor de waterbevoorrading, maar ook voor het beheer van het  afvalwaterWater dat in huishouding of industrie dienst heeft gedaan en gewoonlijk met verschillende stoffen beladen is. . Sinds 2006 heeft het Gewest het principe ingevoerd van een rationeel en duurzaam beheer van de hulpbronnen en van “ de vervuiler betaaltBeginsel dat bepaalt dat wie schade aan of verstoring van het milieu veroorzaakt ook moet instaan voor de kosten van de opruiming of voor de hersteloperaties (via taksen, enz.) ”. Met andere woorden, hoe meer drinkwater we verbruiken en hoe meer afvalwater we bijgevolg lozen … hoe hoger onze factuur zal zijn. Dit principe wordt toegepast via een systeem van progressieve tarifering. In de praktijk betekent dit dat de prijs van het water exponentieel toeneemt telkens een verbruiksgrens overschreden wordt.   

De waterfactuur in Brussel bestaat uit 3 belangrijke componenten :

  • de prijs van het water, die de financiering mogelijk maakt van de drinkwaterbevoorradingsdienst en de investeringsbehoeften om de duurzaamheid van de infrastructuur te verzekeren ;
  • de gemeentelijke saneringsbijdrage, die de financiering mogelijk maakt van de afvalwaterverzameling en de investeringsbehoeften van de werken voor het verzamelen van het afval- en het regenwater;
  • de gewestelijke saneringsbijdrage, die de financiering mogelijk maakt van de  afvalwaterzuiveringAfvalwaterzuivering is het in die mate zuiveren van afvalwater van organische en chemische afvalstoffen dat het biologische leven in rivieren, meren en zeeën geen hinder ondervindt van het lozen van dit gezuiverde afvalwater.  en de investeringsbehoeften in infrastructuur, d.w.z. de twee zuiveringsstations in het noorden en het zuiden van het Gewest. 

Van zodra u over een watermeter beschikt die op uw naam werd geopend, bent u aan dit tarievenrooster onderworpen (te raadplegen op de website van VIVAQUA. Er moet momenteel geen bijdrage worden betaald voor het hergebruikHergebruik is het behouden van een object om het te hergebruiken zoals het is, eventueel na een voorbereidingsfase voor hergebruik. Voorbeeld: bakstenen worden ontmanteld en hergebruikt voor een nieuwe muur, na te zijn schoongemaakt en gecontroleerd. van regenwater uit regentonnen voor huishoudelijk gebruik.

Personen die OCMW-steun krijgen of die een inkomen hebben dat gelijk of lager is dan het leefloon, zijn vrijgesteld. Ook de personen die water leveren aan personen uit een dergelijk gezin zijn vrijgesteld. 

En de bedrijven ?

De bedrijven zijn aan hetzelfde tarievenrooster onderworpen, maar de verschillende componenten evolueren niet in functie van de verbruikte volumes, ze zijn lineair. De Brusselse reglementering maakt in dit opzicht een onderscheid tussen het huishoudelijk waterverbruik voor hygiëne, de keuken, de schoonmaak, … en het niet-huishoudelijk verbruik voor de industrieën en commerciële uitbatingen. Bedrijven met minder dan 7 medewerkers worden momenteel beschouwd alsof zij water voor huishoudelijk gebruik zouden lozen.

We merken echter op dat de grote industrieën die als vervuilers geïdentificeerd zijn, de kosten voor afvalwaterzuivering moeten betalen op basis van de geloosde vervuilende materie.

En morgen ?

De kaderrichtlijn Water van de Europese Unie schrijft voor om vanaf nu de beheerskosten van de hulpbronnen en de milieukosten van het water in de prijs te integreren. Concreet betekent dit dat de prijs van het water de kosten zal omvatten van de maatregelen die genomen zijn om de kwantiteit en kwaliteit ervan te beschermen en te herstellen. Deze “werkelijke kostprijs” van het water moet echter worden toegepast op een manier die sociaal verantwoord is voor de Brusselse bevolking.

Pesticiden en bescherming van waterwinningen

Er gelden bijzondere beschermingsmaatregelen voor het grondwater dat gewonnen wordt in het Zoniënwoud en in het Ter Kamerenbos om de zuiverheid ervan te verzekeren. Dit water vertegenwoordigt immers 3 % van de gewestelijke drinkwatervoorziening.

Er werden drie soorten van "dichtbijgelegen beschermingsgebieden" rond de waterwinningen op een concentrische manier vastgelegd.  

Concreet betekent dit dat sinds 1 januari 2016 het gebruik van pesticiden (gewasbeschermingsmiddelenGewasbeschermingsmiddelen omvatten de verschillende pesticiden die worden gebruikt om voedsel- of sierplanten en -gewassen te beschermen tegen ongedierte (insecticiden, fungiciden, slakkenbestrijding, enz.) of om ongewenst onkruid te bestrijden (herbiciden).) overal, ook in de tuinen, strikt verboden is voor alle bewoners van het meest uitgebreide gebied van type III (in de wijk Bascule-Longchamp, tussen Elsene, Ukkel en Brussel-Stad).  Dit betreft ongeveer 3500 eigendommen: huizen, ambassades, scholen, kantoorgebouwen, sportterreinen, ... controleer of u hiervan deel uitmaakt!

Toezicht op de waterkwaliteit

VIVAQUA dient de kwaliteit van het water bestemd voor menselijke consumptie zeker te stellen; dat gebeurt onder meer aan de hand van controleprogramma's die door Leefmilieu Brussel zijn goedgekeurd. Voor meer informatie, verwijzen wij u naar de website van VIVAQUA.

Vaststellingen:

De bescherming van de winningsgebieden, de waterkwaliteit en het beleid om voorgoed komaf te maken met de loden leidingen in het openbaar net, zijn een voor een factoren die bijdragen tot de goede kwaliteit van het leidingwater in Brussel. Sinds 2002 stellen we vast dat het waterverbruik per inwoner daalt, terwijl de toegang tot water voor iedereen verzekerd blijft.

Om te downloaden

  • pdfKwaliteit van water bestemd voor menselijke consumptie - periode 2020-2021-2022(.PDF, 3.13 MB)
  • pdfKwaliteit van water bestemd voor menselijke consumptie - periode 2017-2018-2019(.PDF, 1.45 MB)
  • pdfKwaliteit van water bestemd voor menselijke consumptie - periode 2014-2015-2016(.PDF, 547.41 kB)
  • pdfKwaliteit van water bestemd voor menselijke consumptie - periode 2011-2012-2013(.PDF, 910.38 kB)
  • pdfKwaliteit van water bestemd voor menselijke consumptie – periode 2008-2009-2010
  • pdfKwaliteit van water bestemd voor menselijke consumptie – periode 2005-2006-2007
  • pdfKwaliteit van water bestemd voor menselijke consumptie - periode 2002-2003-2004
  • pdfSamen tegen de gevaren van de pesticiden!

Nuttige links

Meer info over grondwaterwingebieden in Brussel

  • Waar komt kraantjeswater vandaan?
  • Gebruik van ondergronds opgevangen water
  • Milieuvergunning voor waterwinning
  • Drinkwaterwingebieden in Brussel: regels om ze goed te beschermen
  • Kaart van de grondwater winningen

Delen:

  • Delen op Facebook
  • Delen op Linkedin
  • Delen op BlueSky
  • Delen op E-mail
  • Delen op Afdrukken

Rechtstreeks van de blog

Goutte d'eau

10 goede gewoonten om je waterverbruik te verminderen

03/09/2024
  • Water
  • Duurzame consumptie
Verlicht je waterfactuur en help het milieu door je waterverbruik te verminderen.
Lees verder about 10 goede gewoonten om je waterverbruik te verminderen

Ik maak zelf mijn drankjes

18/09/2023
  • Voeding
  • Water
  • Afval
Verkies je natuur, bruisend of gearomatiseerd? Kraanwater is er voor alle smaken en wensen! Enkele basisrecepten, een beetje creativiteit en je hebt een 100 % zero afval-drankje waarvan je kunt drinken zoveel je wilt!
Lees verder Ik maak zelf mijn drankjes
Ontdek de blog
In actie voor het leefmilieu
  • Milieubewuste keuzes maken
  • Vervuiling en overlast bestrijden
  • Renoveren en bouwen
  • Bijdragen aan een duurzame stad
  • De natuur in de stad ontdekken
  • Dierenwelzijn garanderen
  • Deelnemen aan beslissingen
In actie voor het leefmilieu
  • Milieubewuste keuzes maken
  • Vervuiling en overlast bestrijden
  • Renoveren en bouwen
  • Bijdragen aan een duurzame stad
  • De natuur in de stad ontdekken
  • Dierenwelzijn garanderen
  • Deelnemen aan beslissingen
Diensten en aanvragen
  • Advies en begeleiding
  • Klachten, meldingen en waarschuwingen
  • Milieuvergunningsaanvraag
  • Erkende en geregistreerde professionals vinden
  • Reageren op een projectoproep
  • Premies en financiële steun
Diensten en aanvragen
  • Advies en begeleiding
  • Klachten, meldingen en waarschuwingen
  • Milieuvergunningsaanvraag
  • Erkende en geregistreerde professionals vinden
  • Reageren op een projectoproep
  • Premies en financiële steun
Regelgeving en inspectie
  • Verplichtingen en vergunningen
  • Preventie en inspectie
Regelgeving en inspectie
  • Verplichtingen en vergunningen
  • Preventie en inspectie
Regionaal beleid
  • Regionale strategische plannen
  • Rapporten van milieuprojecten
Regionaal beleid
  • Regionale strategische plannen
  • Rapporten van milieuprojecten
Documentatie en tools
  • Kaarten
  • Websites en interactieve tools
  • Leefmilieu: stand van zaken
  • Lesmateriaal opleidingen en seminaries
  • Jaarverslagen
Documentatie en tools
  • Kaarten
  • Websites en interactieve tools
  • Leefmilieu: stand van zaken
  • Lesmateriaal opleidingen en seminaries
  • Jaarverslagen
  • Pers
Blog burgers
Website Professionals
Website Onderwijs

Volg ons

  • Facebook
  • Bluesky
  • Linkedin
  • Youtube
  • Instagram

Nieuwsbrieven

Blijf op de hoogte

Ik schrijf me in
Thuispagina burgers van Leefmilieu Brussel
  • Toegang tot milieu-informatie
  • Toegankelijkheidsverklaring
  • Eco-design
  • Wettelijke bepalingen
  • Cookiebeleid
  • Transparantie
  • Crisiscontacten