De Lage Emissie Zone: Officiële partner van je gezondheid.

Kwaliteitsvolle lucht inademen is uiterst belangrijk voor een goede gezondheid!

Spijtig genoeg leidt vervuiling door wegverkeer in Brussel tot een slechtere luchtkwaliteit. De vervuilende stof die het slechtst is voor de gezondheid is stikstofdioxide (NO₂ ). Deze wordt voornamelijk door dieselvoertuigen uitgestoten.

Daarom is het Brussels Hoofdstedelijk Gewest sinds 2018 een lage-emissiezone (LEZ). Om de vervuiling te verminderen mogen de meest vervuilende voertuigen niet meer de weg op. Het doel? Gezondere lucht inademen in Brussel en de gezondheid van de burgers beschermen. En dat werkt! De luchtkwaliteit is sterk verbeterd sinds de invoering van de LEZ: de NO₂ -concentraties zijn met 40% gedaald op de grote verkeersaders.

De inspanningen moeten echter worden voortgezet. Voor ieders gezondheid en om de levenskwaliteit in de stad te verbeteren en de norm van de WGO te respecteren, zouden de NO₂ -concentraties op de grote verkeersaders nog maar een derde mogen bedragen van de huidige waarden.

Een stapsgewijze agenda

De LEZ-kalender voorziet in een geleidelijk verbod op de meest vervuilende voertuigen, afhankelijk van hun euronorm en brandstof.

Elke voertuigcategorie (auto’s, bestelwagens, minibusjes, bussen, touringcars, vrachtwagens, gemotoriseerde tweewielers) zal worden onderworpen aan een specifieke kalender.

Dieselauto’s worden in 2030 definitief verboden en benzineauto’s in 2035.

Meer info? Raadpleeg de kalender

“De Lage Emissie Zone, da’s de partner voor je gezondheid. De partner die Brussel laat herademen.”

Veelgestelde vragen

Werkt de LEZ? Welke vervuilende stoffen vormen nog een probleem in Brussel? Hoe kan slechte luchtkwaliteit een impact hebben op mijn kinderen? Ik moet mijn voertuig opgeven, zijn er ondersteuningsmaatregelen voorzien? Hieronder vind je de antwoorden op al je vragen over de LEZ.

Wat is de LEZ precies ?

Wat is een LEZ?

Een lage-emissiezone. Deze term wordt gebruikt om een zone aan te duiden waaruit geleidelijk aan de meest vervuilende wagens worden verbannen. Deze maatregel wordt in tal van Belgische (Brussel, Antwerpen, Gent) en Europese steden genomen om de luchtkwaliteit en dus de gezondheid en de levenskwaliteit van de inwoners te verbeteren.

Meer info

Waarom een LEZ in Brussel?

De LEZ werd in 2018 in Brussel ingevoerd omdat het een erg dichtbevolkt gebied is met veel verkeer aangezien er veel mensen wonen of komen werken. Daardoor is het een stad waar de luchtvervuilingsniveaus gevaarlijk kunnen zijn voor de gezondheid. Het is dus zeer belangrijk om de luchtvervuiling die veroorzaakt wordt door het verkeer te doen dalen om de gezondheid van de Brusselaars te verbeteren.

Meer info

Werkt de LEZ?

Ja! De eerste resultaten van de LEZ zijn bemoedigend. Op 5 jaar tijd kon dankzij de evolutie van het wagenpark de uitstoot van stoffen die gezondheidsrisico’s met zich brengen beperkt worden:

40% minder stikstofoxiden
24% minder fijnstof PM₁₀
29% minder fijnstof PM_2.5

Meer informatie (Monitoring LEZ 2023)

Wat is de impact van de LEZ op onze gezondheid?

Het onderzoek “Impact op de gezondheid” van Leefmilieu Brussel toonde aan dat dankzij de voorziene verbetering van de luchtkwaliteit tegen 2035 er elk jaar 100 tot 110 vroegtijdige overlijdens zullen kunnen worden vermeden, het aantal NO₂-gerelateerde ziektes met 25% zal dalen en er 100 tot 350 miljoen euro aan gezondheidsgerelateerde uitgaven zullen worden bespaard.

Meer info

Dus waarom ook andere voertuigen uit Brussel weren?

De luchtkwaliteit in Brussel is nu beter, maar nog niet iedereen en dan vooral de meest kwetsbaren, zoals kinderen en ouderen, kunnen gezonde lucht inademen in Brussel. De Europese normen worden in acht genomen (voor koolstofdioxide overigens maar nipt), maar de strengere aanbevelingen die in 2021 door de Wereldgezondheidsorganisatie werden vastgelegd, halen we helemaal nog niet.

Daarbij mogen we niet uit het oog verliezen dat de CO₂-uitstoot van het transport nog niet is gedaald. Om die klimaatdoelstellingen te bereiken moet het Brussels Hoofdstedelijk Gewest dus de omwenteling maken naar voertuigen die geen broeikasgassen uitstoten. De verdere toepassing van de LEZ-kalender heeft ook als doel het transport koolstofvrij te maken en zo actie te ondernemen voor het klimaat.

Meer informatie (vraag 9)

Luchtvervuiling in Brussel

Welke vervuilende stoffen vormen een probleem in Brussel?

In Brussel is het wegtransport de voornaamste bron van stikstofoxiden (NO_x) en black carbon-deeltjes (of roetdeeltjes) en de tweede grootste bron van de uitstoot van fijnstof (PM_2.5en PM₁₀). Ozon wordt, wanneer het heel erg warm is, gevormd door stikstofdioxide en zuurstof. Daarom is in de zomer ook ozon een probleem. Al die vervuilende stoffen hebben een impact op de gezondheid van mensen die in Brussel leven of de stad bezoeken.

CO₂ verontreinigt de atmosfeer niet en is niet gevaarlijk voor de gezondheid. Maar omdat het wel een broeikasgas is, draagt CO₂ wel bij tot de klimaatontwrichting. Daarom is het ook belangrijk om de uitstoot van CO₂ te beperken.

Meer info

Is autoverkeer is de enige bron van luchtverontreiniging?

Nee, het verwarmen van gebouwen, de industrie en landbouw vervuilen ook. Daarom zijn er ook in die sectoren ambitieuze maatregelen genomen om de energieprestaties van onze gebouwen te verbeteren, meer hernieuwbare energie te produceren en de vervuiling door onze industriële sector te doen dalen.

In Brussel blijft het verkeer echter de grootste bron van luchtverontreiniging.

Meer info

Wat is een pollutiepiek?

Pollutiepieken (verontreinigingspieken) zijn pieken in de luchtvervuiling, waarbij het aantal deeltjes van verontreinigende stoffen in de lucht zo hoog is dat een korte blootstelling eraan al een onmiddellijk risico betekent voor de gezondheid van de inwoners en dan vooral van de meest kwetsbaren: irritatie van ogen, neus en keel, hoesten, hoofdpijn, kortademigheid, hartkloppingen ...

Meer info

Vervuilen dieselvoertuigen meer dan andere voertuigen?

Dieselvoertuigen, vooral de oudere modellen, stoten meer verontreinigende stoffen uit dan voertuigen met een benzinemotor. De uitlaatgassen van dieselmotoren zijn door de Wereldgezondheidsorganisatie (WGO) geklasseerd als kankerverwekkend voor de mens, aangezien ze bijdragen tot een verhoogd risico op longkanker. Daarom gelden de toegangsbeperkingen voor de LEZ vooral voor dieselvoertuigen.

Meer info

Mijn neus, mijn gezondheid !

Vormt luchtvervuiling een algemene bedreiging?

Het Europees Milieuagentschap (EMA) duidt luchtvervuiling aan als de grootste milieubedreiging voor de gezondheid van Europeanen. Enkele cijfers over het jaar 2020:

96% van de stedelijke bevolking van de EU werd blootgesteld aan concentraties van fijnstof (PM₅) die hoger lagen dan de grens die wordt vooropgesteld door de WGO.
Bijna 240.000 vroegtijdige overlijdens in de EU zijn te wijten aan lucht die verontreinigd is met fijnstof (PM₅).

Meer info

Veroorzaakt luchtvervuiling veel overlijdens in België?

In België is volgens het Europees Milieuagentschap het vroegtijdig overlijden van bijna 9.000 mensen per jaar gelinkt aan luchtvervuiling. Voor Brussel wordt dat aantal geschat op 1.000 mensen per jaar (bron).

Hartziekten en beroertes zijn de meest voorkomende oorzaken van vroegtijdige overlijdens die te wijten zijn aan luchtvervuiling, daarna volgen de longziektes en de longkankers.

Meer info

Welke soorten ziekten kunnen er veroorzaakt worden door een slechte luchtkwaliteit?

De aandoeningen die meestal worden veroorzaakt zijn ademhalings- en hartproblemen zoals beroertes, longkankers, astma en andere chronische ademhalingsproblemen. De WGO heeft erkend dat de uitstoot van dieselmotoren kankerverwekkend is. De Stichting tegen Kanker schat in dat 2 tot 4% van de kankers veroorzaakt wordt door de vervuiling van de buitenlucht.

Een situatie die in grote mate verbeterd kan worden door duurzamere mobiliteit.

Meer info

Heeft de luchtverontreiniging een impact op onze kinderen?

De luchtvervuiling heeft op iedereen een impact, maar vooral kinderen hebben er last van. Ze ademen sneller dan volwassenen en hun organisme in volle groei is er veel gevoeliger voor dan dat van volwassenen. Zo kan luchtverontreiniging bij kinderen de ontwikkeling van de longen schaden, luchtweginfecties veroorzaken en astma verergeren, maar ook ziekten als allergieën, eczeem, zwaarlijvigheid en depressieve syndromen veroorzaken.

Meer informatie : het rapport van Unicef

In de praktijk

Mag ik mijn voertuig nog gebruiken in Brussel?

De LEZ geldt voor alle voertuigen: auto’s, bussen, minibusjes, touringcars, bestelbusjes ... De kalender van voertuigen die zich tot 2035 in de LEZ mogen verplaatsen, kan u raadplegen via www.lez.brussels. Geef uw nummerplaat in de simulator van de website in om te weten tot wanneer uw voertuig in Brussel mag rondrijden.

Hoe kan ik me verplaatsen in Brussel zonder mijn eigen wagen?

Te voet, met de fiets, trein, tram, bus, metro, taxi, oplossingen voor PBM, gedeelde voertuigen, transitparkings ... Brussel biedt veel alternatieven aan om u te verplaatsen. De Mobility Coach helpt u bovendien gratis om de optie te vinden die het beste aansluit op uw noden. Als u beslist om geen gebruik meer te maken van een auto, kan u een Brussel'Air-premie aanvragen.

Meer info

Zijn er begeleidingsmaatregelen voorzien?

Het Gewest heeft meerdere premies en begeleidingsmaatregelen voor de burgers en de ondernemingen ingevoerd:

De Brussel’Air-premie geeft een mobiliteitsbudget aan Brusselaars die afstand doen van hun voertuig.
De LEZ-premie biedt financiële hulp aan professionals die hun bedrijfswagen willen vervangen of een laadpaal willen installeren.
De Mobility coach antwoordt gratis op al uw mobiliteitsvragen.

Worden er voor bepaalde personen uitzonderingen gemaakt?

Er zijn uitzonderingen op de LEZ voorzien voor voertuigen van personen met een handicap of voor bepaalde voertuigcategorieën (zoals kampeerwagens, oldtimers of prioritaire voertuigen).

Indien u bij gelegenheid in de LEZ moet zijn, kan u een dagpas kopen (max. 8 per jaar).

Meer info

Wat doet de Gewest naast de LEZ om de luchtkwaliteit te verbeteren?

Het Gewest gaat het probleem van de luchtkwaliteit te lijf door het aanbod en de kwaliteit van de duurzame transportmogelijkheden op het grondgebied te verbeteren. Het Gewest neemt ook meerdere maatregelen om de energie-efficiëntie van gebouwen te verbeteren, de productie van hernieuwbare energie te doen stijgen, de uitstoot van de industrie te beperken ...:

Het Brussels Wetboek van Lucht, Klimaat en Energiebeheersing (BWLKE)dat de doelstellingen in verband met het beleid van de Europese Unie op het vlak van lucht, klimaat en energie nastreeft.
Het Lucht-, Klimaat- en Energieplan (LKEP) bevat een reeks maatregelen, waaronder de lage-emissiezone (LEZ), die als doel hebben de luchtkwaliteit te verbeteren.
Het nationaal Energie- en klimaatplan van het Brussels Hoofdstedelijk Gewestbevat ook maatregelen die de luchtkwaliteit positief beïnvloeden.
Het gewestelijk mobiliteitsplan ‘Good Move’ heeft als doel de voertuigkilometers in het Gewest in vergelijking met 2018 met 24% te doen dalen tegen 2030 en dat aan de hand van 50 mobiliteitsacties.