U bent hier

Gesloten systeem

Voor een schatting van de verschillende stappen en procedures al naargelang van uw project, kunt u gebruikmaken van de “Geothermische analyse” tool in BrugeoTool, de webapplicatie gericht op o.a. beheerders en deskundigen voor de haalbaarheidsvoorstudie en de predimensionering van een ondiepe verticale geothermische installatie in het Brussels Gewest. 

Hieronder vindt u in detail de stappen en procedures die nodig zijn voor de installatie van een gesloten geothermisch systeem in het Brussels Gewest.

 

1. Onderzoek naar de thermische behoeften

De precieze evaluatie van de energiebehoeften van het gebouw door een in energie gespecialiseerd studiebureau, of een verwarmingsingenieur in het geval van een klein project, is een noodzakelijke stap voor de toekomstige dimensionering van het HVAC-systeem (in het bijzonder het vermogen van de warmtepomp en de verwarmings-/koelelementen) maar ook van het puttenveld. 

Informatie en documenten met betrekking tot de EPB-certificering kunnen zeer nuttig zijn.

2. Predimensionering

De predimensionering van een gesloten systeem bestaat uit een eerste dimensionering die wordt uitgevoerd door een studiebureau voor de ondergrond, op basis van de thermische behoeften en het theoretisch geothermisch potentieel, waarvoor voldoende kennis van de geologische context en de lokale geothermische eigenschappen nodig is.

Bij gesloten systemen is het warmtegeleidingsvermogen van de ondergrond een van de belangrijkste parameters die het exploiteerbaar potentieel bepalen. Dit is afhankelijk van het type bodem en gesteente dat wordt doorboord. Zo is de geleidbaarheid in zandsteen over het algemeen hoger dan in zanderige klei en neemt deze toe met de aanwezigheid van water.

Na afloop van deze fase wordt een eerste keuze gemaakt op basis van de geplande kenmerken van het geothermische systeem (type sonde, aantal sondes, diepte, indeling van het sondeveld, type warmteoverdragende vloeistof enz.) om een optimale theoretische werking van de installatie te garanderen.

Voor deze stap is het boren van een testsonde nog niet nodig. Er worden een reeks van datasets en “ondergrondtools” ter beschikking gesteld van de studiebureaus voor de ondergrond. Het gaat in het bijzonder om BrugeoTool, een webapplicatie gericht op o.a. beheerders en deskundigen voor de haalbaarheidsvoorstudie en de predimensionering van een ondiepe verticale geothermische installatie in het Brussels Gewest. Dit instrument, waarvan de resultaten direct kunnen worden gebruikt in het kader van het milieuvergunningsonderzoek, biedt waardevolle hulp bij de predimensionering van het sondeveld.

3. Vergunningsaanvraag en aangifte

Sinds april 2019 is een geothermisch systeem een ingedeelde inrichting waarvoor een milieuvergunning nodig is, d.w.z. een inrichting die riskeert een effect te hebben op het milieu of op de buurt.

Een gesloten geothermisch systeem valt onder een milieuvergunning klasse 1C. Als uw activiteit of uw project meerdere inrichtingen van verschillende klassen omvat, moet u de vergunning aanvragen die overeenstemt met de inrichting van de hoogste klasse. 

Denk erom dat bepaalde milieubeperkingen een aanzienlijke invloed kunnen hebben op de haalbaarheid, vooral als uw project zich bevindt:

Alle informatie over milieuvergunningsaanvragen en -aangiften vindt u in de praktische gids voor de milieuvergunning. U vindt hier ook de formulieren voor aangiften en milieuvergunningsaanvragen.

Ten slotte moet voor een geothermisch systeem ook een stedenbouwkundige vergunning aangevraagd worden.

Om een duidelijk beeld te krijgen van de reglementaire beperkingen met betrekking tot uw project, kunt u gebruik maken van onze applicatie BrugeoTool, een webapplicatie gericht op o.a. beheerders en deskundigen voor de haalbaarheidsvoorstudie en de predimensionering van een ondiepe verticale geothermische installatie in het Brussels Gewest.

5. Dimensionering

De dimensionering wordt uitgevoerd door een studiebureau voor de ondergrond, op basis van de thermische behoeften en de lokale geothermische eigenschappen, die zijn gemeten aan de hand van de boring van een proefsonde en de realisatie van een thermische responstest.

Aangezien de installatie van een sonde een volgens de regels van goed vakmanschap uitgevoerde booroperatie vereist, moet noodzakelijkerwijs een gekwalificeerd boorbedrijf worden ingeschakeld. De installatie van deze testsonde kan worden benut in het uiteindelijke sondeveld.

Aan het einde van deze fase worden de uiteindelijke kenmerken van het geothermische systeem gekozen. Deze stap is essentieel omdat een perfecte afstemming tussen de energiebehoefte, het reële potentieel van de ondergrond (ter plaatse gemeten) en de dimensionering de garantie bieden voor de duurzaamheid van het warmtereservoir in de ondergrond door de totale lengte van de sonde (en dus de installatiekosten) te optimaliseren en de daarmee gepaard gaande milieu-impact te minimaliseren.

6. Uitvoering

Zodra het systeem correct gedimensioneerd is, zorgt de installateur zorgt voor de plaatsing van de verschillende systeemonderdelen binnen het gebouw (warmtepomp, verwarmings-/koelelementen enz.)

Aangezien de installatie van een sonde een volgens de regels van goed vakmanschap uitgevoerde booroperatie vereist, moet noodzakelijkerwijs een gekwalificeerd boorbedrijf worden ingeschakeld. Dit type onderneming is ook bevoegd om de aansluiting van de sondes op een collector die de warmtepomp voedt te beheren. 

Aanbevolen wordt om de boorwerf (inclusief de testsonde) te laten controleren door een studiebureau voor de ondergrond dat de verschillende doorboorde geologische lagen kan identificeren. Deze analyse is nodig om de dimensioneringsresultaten, die over het algemeen gebaseerd zijn op één enkele testsonde, te bevestigen of aan te passen.

7. Onderhoud

Regelmatig onderhoud van de installatie blijkt noodzakelijk voor de duurzaamheid van het systeem. 

Ga voor HVAC-installaties in gesprek met uw installateur.

Het sondeveld vereist over het algemeen weinig onderhoud. Toch wordt een periodieke controle van de druk en de debieten door de sondes aanbevolen om mogelijke lekkage of storingen te voorkomen. Praat erover met uw installateur.

Datum van de update: 28/09/2020