U bent hier

Focus : Informatie en sensibilisering : project «Duurzame wijken »

Context

Sinds 2008 doet Leefmilieu Brussel elk jaar een projectoproep “Duurzame wijken”. Het doel is de initiatieven van bewoners te ondersteunen om een nieuwe wijkdynamiek te creëren. Deze baanbrekende benadering heeft hetzelfde doel voor ogen als de Angelsaksische “Transition Towns”. De hele campagne steunt dus op de burgerzin van wijkbewoners en -gebruikers die zelf projecten opzetten, deelnemen aan concrete activiteiten en hun buren bewust maken van de problematiek. Naar aanleiding van drie projectoproepen werden 15 wijken geselecteerd die vandaag actief zijn. .

Doelstellingen en verloop van de projecten voor “Duurzame wijken”

De projectoproep Duurzame Wijken heeft dus tot doel een burgerdynamiek, die gericht is op een betere milieukwaliteit in de wijk, te ondersteunen en te ontwikkelen. Hiervoor wordt een openbaar mechanisme gebruikt.

In deze duurzame wijken bundelen alle actoren de krachten om een aantal fundamentele, complementaire en onderling afhankelijke uitdagingen aan te gaan:

  • Beschermen van de natuurlijke hulpbronnen en het promoten van duurzaam bouwen
  • Energie besparen
  • Rationaliseren van de consumptie
  • Afval verminderen
  • Verbeteren van de luchtkwaliteit en verminderen van de hinder door zich anders te gaan verplaatsen
  • Beter samenleven
  • Wonen in een dichtbebouwde en actieve wijk
  • Ten nutte maken van het natuurlijk patrimonium en het erfgoed

De projectoproep richt zich tot alle burgers, maar ook tot de private en publieke actoren van een wijk, die de handen in elkaar willen slaan. Samen vormen zij de kern van de deelnemers aan het project, de stuurgroep. De samenwerking van een of meer publieke partners is aanbevolen. De stuurgroep dient het kandidaatstellingsdossier van de wijk in, en vormt vervolgens (eventueel) de drijvende kracht achter het project van de duurzame wijken.

Een jury samengesteld uit vertegenwoordigers van Leefmilieu Brussel, van het kabinet van de voogdijminister van Leefmilieu Brussel en onafhankelijke experts, selecteert de winnende wijken. Door ondertekening van het Handvest van de Duurzame Wijken geniet de wijk de steun van Leefmilieu Brussel: dit houdt in de terbeschikkingstelling van een wijkanimator (in het kader van een opdracht toegewezen door Leefmilieu Brussel), de financiering van de dienstenkorf en een subsidie voor de uitvoering van een of meer Projecten van algemeen belang.

De dienstenkorf van de Duurzame Wijk slaat op thematische activiteiten die bedoeld zijn om de wijkbewoners te sensibiliseren en een milieudynamiek tot stand te brengen. Het kan gaan om opleidingen, begeleide wandelingen, bezoeken aan sites, ... Vervolgens financiert Leefmilieu Brussel de uitvoering van een of meer projecten van algemeen belang naar rato van € 12.500/wijk (verhoogd tot € 15.000 voor de projectoproep van 2012). Deze projecten van algemeen belang bestaan uit de creatie van een kleinschalige voorziening of een duurzame inrichting in de wijk, en de invoering van een participatief initiatief dat bijdraagt aan de duurzame ontwikkeling (werkplaatsen, animaties, reportage, tentoonstelling, ...).

In elke duurzame wijk wordt een wijkplatform opgericht. Vier vergaderingen van dit platform geven de bewoners en de participanten de gelegenheid om het verloop van het project te bespreken en de richting die het uitgaat.
Om ook na de begeleiding door Leefmilieu Brussel de dynamiek in stand te houden, werd een interwijkennetwerk opgericht: ontmoetingen tussen wijken worden georganiseerd, er wordt een “Duurzame Wijken”-krant uitgegeven en eind 2011 werd van start gegaan met een participatief internetplatform.

Balans van de 3 projectoproepen Duurzame Wijken

Ligging van de 15 winnende wijken van de 3 projectoproepen “Duurzame Wijken”
Bron: Leefmilieu Brussel

Naar aanleiding van 3 projectoproepen werden 15 wijken geselecteerd uit 34 kandidaturen. De perimeters van de 15 wijken, verspreid over het hele grondgebied, variëren van 10 tot 30 huizenblokken (zie bovenstaande kaart).

De basisgroepen van deze 15 wijken vertegenwoordigen ongeveer 320 actieve personen. In hun zog hebben ongeveer 3.500 mensen deelgenomen aan de activiteiten en processen die op touw werden gezet. De begeleiding van de wijken vertegenwoordigt een totaal budget van € 1.200.000 voor de 15 wijken. Daarnaast werden in totaal 120 projecten van algemeen belang opgezet, voor een totaal budget van € 187.500, als blijvende fysieke ondersteuning van de opgestarte burgerdynamiek.

De duurzame wijken, geselecteerd na de 3 projectoproepen, zijn:

Projectoproep 2008-2009:

  • Samen beter leven in Pinoy - Oudergem
  • Forestvert, objectif 2022 - Vorst
  • Durabl'XL - Elsene
  • Ba-O-Bab 81 - Sint-Gillis
  • Helmet, Duurzame Wijk – Schaarbeek

Projectoproep 2009-2010:

  • Broebel’Air in Etterbeek
  • Vogelzang in Sint-Pieters-Woluwe
  • MolenBabbel in Molenbeek
  • Oxy-durable in Ukkel
  • Terdelt sur son 21 in Schaarbeek

Projectoproep 2010-2011 :

  • Neptunus en Messidor in Vorst
  • Sint-Job in Ukkel
  • Mooi Boswijk in Sint-Pieters-Woluwe
  • Opaal in Schaarbeek
Datum van de update: 06/10/2016
Documenten: 

Internetsite(s)