Lage-emissiezone: het Brussels wagenpark krijgt een nieuwe aanblik

25/10/2021

Het evaluatieverslag 2020 van de Lage-emissiezone van Brussel werd net gepubliceerd. Vaststelling: de LEZ vermindert de verontreiniging veroorzaakt door het vervoer en draagt bij tot de verbetering van de luchtkwaliteit.

Dat is niet nieuw: het wegverkeer is een van de voornaamste uitstoters van atmosferische polluenten in Brussel. Het is de belangrijkste bron van stikstofoxiden (NOx) en black carbon (BC) en een van de belangrijkste veroorzakers van de uitstoot van fijnstof. Terwijl de gezondheidscrisis en de opeenvolgende quarantaines een grote impact hebben gehad op het verkeer en dus op de luchtkwaliteit in 2020, draagt de LEZ, door het weren van de meest vervuilende voertuigen, ook bij tot de verbetering van de luchtkwaliteit en dus tot de gezondheid van de Brusselaars.

Een minder vervuilend wagenpark in Brussel

Voornaamste vaststelling: de LEZ blijft de aanblik van het wagenpark wijzigen door het aantal vervuilende voertuigen te verminderen.  Zo is het aandeel dieselvoertuigen met Euronorm 3, die sinds 1 januari 2020 verboden zijn, in 1 jaar tijd met 85% gedaald. Globaal gezien daalde het aandeel van de dieselwagens in omloop eind 2020 onder de 50%, in vergelijking met 62% vóór de invoering van de LEZ. Deze daling is in het voordeel van benzine- en hybridevoertuigen.

Deze wijziging van het wagenpark heeft een positieve impact op de uitstoot van verontreinigende stoffen.  Er werden ramingen uitgevoerd om een onderscheid te kunnen maken tussen deze impact en die van de gezondheidscrisis. Daaruit blijkt dat bij een gelijkblijvende mobiliteitssituatie (hetzelfde aantal afgelegde kilometers) de LEZ tussen juni 2018 en oktober 2020 zou hebben toegelaten om de uitstoot van:

  • NOx met 9%
  • PM2.5 met 17%
  • black carbon met 38% te verminderen. Deze sterke daling wordt verklaard door het verbod op de oudste dieselvoertuigen, die de bron zijn van een groot deel van deze emissies.

In werkelijkheid heeft de gezondheidscrisis geleid tot een daling van het verkeer en dus van het aantal afgelegde kilometers en waren de emissiereducties in 2020 in werkelijkheid veel groter.

Volgens het Europees Milieuagentschap veroorzaakt de luchtverontreiniging elk jaar 9000 vroegtijdige overlijdens in België, waarvan ongeveer 1000 enkel en alleen in Brussel. Ze veroorzaakt met name ademhalings- en hart- en vaatziekten, en is verantwoordelijk voor aanzienlijke economische kosten voor de samenleving (medicatie, ziekenhuisopname, arbeidsverzuim). De luchtvervuiling verminderen is dus een uitdaging voor de volksgezondheid. Zoals in talrijke andere grote steden werd daarom in Brussel een Lage- emissiezone ingevoerd om dit probleem te bestrijden en de verontreinigende emissies afkomstig van de transportsector te verminderen.

Verbod op de dieselvoertuigen met Euronorm 4 in 2022

Op 1 januari 2022 zullen dieselauto's, -bussen en -bestelwagens met Euronorm 4 verboden zijn in Brussel. Dit is een belangrijke stap omdat dit de laatste voertuigen zijn die geen roetfilter hebben. Hoewel zij slechts 10% van het wagenpark vertegenwoordigen, zijn personenwagens en bestelwagens met Euronorm 4 bijzonder vervuilend.  Zij zijn bv. alleen al verantwoordelijk voor 30% van de PM2.5-emissies afkomstig van het vervoer.

Datum van de update: 26/10/2021