In 2020 gingen in Brussel de ‘Bloomberg-projecten’ van start om de luchtkwaliteit vanuit alle invalshoeken te bestuderen

11/12/2020

Ondanks de betere cijfers de jongste jaren blijft de lucht in Brussels vervuild, wat nefaste gevolgen heeft voor de gezondheid. Om de luchtverontreiniging beter te kunnen bestrijden, streven steeds meer projecten ernaar om die vervuiling zichtbaarder en begrijpelijker te maken. Dat geldt ook voor de projecten die worden ondersteund door de Bloomberg Philanthropies Foundation en die dit jaar op het grondgebied van het Brussels Hoofdstedelijk Geest werden opgezet. Het ging hierbij om een reeks van ambitieuze sensibiliseringsprojecten en projecten voor de beperking van de luchtverontreiniging.

1. Remote Sensing - Oktober 2020 - juni 2021

Achter de ‘theoretische’ uitstootnormen waaraan nieuwe voertuigen op de Europese markt moeten voldoen, gaat de vraag schuil naar de ‘reële’ uitstoot van voertuigen op de weg. Om deze vraag nauwkeuriger te kunnen beantwoorden, werd de ‘Remote Sensing’-technologie gebruikt in het kader van een studie die Leefmilieu Brussel uitvoerde in samenwerking met de International Council for Clean Transportation (ICCT). In totaal kon tijdens deze studie op verschillende plaatsen in de hoofdstad de ‘reële’ uitstoot in het verkeer worden gemeten van meer dan 200.000 voertuigen. Dergelijke metingen werden al verricht in Wallonië en in Vlaanderen, maar het is de eerste keer dat de emissies van voertuigen worden gemeten in een reële verkeerssituatie in het Brussels Gewest. De resultaten van deze studie moeten leiden tot een betere kennis van de uitstoot van de voertuigen op de weg en de opsporing van mogelijke fraude met roetfilters.

Meer info: « Remote Sensing » Project

2. Chercheurs d’Air - Oktober 2020 - oktober 2021

Het project, ontwikkeld door Chercheurs d’Air, is een burgerproject: het bestaat erin gedurende een periode van één jaar op de meest verontreinigde plaatsen van de hoofdstad toestellen voor de meting van stikstofdioxide (NO2) te plaatsen. In oktober 2020 heeft de vzw een campagne gelanceerd waarbij de burgers werden uitgenodigd om vrijwillig de concentratie stikstofdioxide vóór hun huis te meten. Bijna 60 Brusselaars gingen in op de oproep, net als 70 scholen, die ook deelnamen aan de campagne door buizen te plaatsen op hun speelplaatsen. In totaal zullen gedurende 12 maanden 130 meetpunten actief zijn en het NO2 in de atmosfeer absorberen dat voornamelijk wordt uitgestoten door het wegverkeer. Naast sensibilisering van de scholen en het grote publiek, kunnen dankzij het project de gemiddelde maandelijkse stikstofdioxideconcentraties worden beoordeeld waaraan de bevolking wordt blootgesteld. Op basis van de resultaten, die zeer uitgebreid zijn omdat ze gespreid zijn over een jaar, kunnen de zones worden geïdentificeerd waar de verontreiniging de aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) overschrijdt en waar prioritair actie moet worden ondernomen. 

Meer info: Les Chercheurs d'Air (FR)

3. Menselijke biomonitoring – September 2020 – augustus 2023

Het project voor menselijke biomonitoring wil een totaalbeeld krijgen van de vroegtijdige gevolgen van de langdurige blootstelling aan luchtverontreiniging in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Metingen van persoonlijke blootstelling, biomarkers van blootstelling en effect, cognitieve tests, vragenlijsten over astma- en allergiesymptomen, cardiovasculaire metingen: al deze gegevens zullen ingezameld worden bij 220 kinderen in verschillende scholen in het Brusselse Gewest. Met die gegevens kan bepaald worden of de luchtvervuiling op school en thuis kan leiden tot vroege effecten op de gezondheid van kinderen. De resultaten van het project zullen de beleidsmakers helpen de gezondheid van de Brusselaars te beschermen, in het bijzonder die van gevoelige bevolkingsgroepen zoals kinderen.

4. Babel’Air – 2020 - 2023

Het Babel'Air-project bestaat uit pedagogische ondersteuning van kleuter-, basis- en middelbare scholen in het Brussels Gewest op het gebied van luchtkwaliteit. Het project streeft de volgende doelstellingen na: 

  • de leerkrachten opleiden rond het thema ‘lucht’, afgestemd op de leeftijd van de kinderen (4-8 jaar, 8-12 jaar, 12-14 jaar); 
  • de leerlingen bewustmaken van het belang van kwaliteitsvolle lucht (binnen en buiten);
  • de leerlingen aanmoedigen om milieuvriendelijke gewoontes aan te nemen die de luchtkwaliteit in de schoolomgeving verbeteren;
  • de leerlingen kritisch leren nadenken over milieu- en gezondheidsproblemen. 

Meer info: Babel'Air

5. Curieuze Neuzen – Mei 2021 - oktober 2021

Hoeveel inwoners van Brussel wonen op plaatsen waar de luchtkwaliteit de EU- en WHO-normen voor NO2-concentratie in de omgevingslucht overschrijdt? Dat is de vraag die het grootschalige burgerwetenschappelijke project ‘CurieuzeNeuzen’, gecoördineerd door BRAL, wil beantwoorden. Het project meet de NO2-vervuiling in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. De bedoeling van het project is om via een grote mediacampagne de mensen bewust te maken van het belang van de luchtkwaliteit in de stad. De campagne start in mei 2021. Het doel is om 3.000 vrijwilligers (burgers/scholen/organisaties) te vinden die gedurende een maand bij hen thuis passieve NO2-meetbuizen willen plaatsen. De resultaten zullen gebruikt worden voor de uitwerking van een doordacht beleid voor de luchtkwaliteit in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.

Meer info: Curieuze Neuzen

Datum van de update: 11/12/2020