September 2019

banniière achats publiques durables nl

EDITO

Deze zomer werd in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest een nieuwe regering gevormd en daarmee een nieuwe visie en nieuwe doelstellingen!

Wat betekent dit voor ons in de praktijk?
In haar algemene beleidsverklaring geeft de nieuwe Brusselse regering aan een duurzame economische transitie te willen doorvoeren en ondersteunen, met name via haar administraties, die zij bijvoorbeeld aanmoedigt om een zero-afvalplan op te stellen of een administratieve vereenvoudiging door te voeren die gericht is op dematerialisatie, papierloos beheer en het vervullen van een voorbeeldfunctie op milieugebied.

Ook de overheidsopdrachten blijven niet achter, aangezien de regering onder andere voorziet :

  • steun voor een gewestelijk circulair beleid op het gebied van overheidsopdrachten (via een voorbeeldbestek);
  • afronding van een vademecum over de toepassing van sociale clausules in overheidsopdrachten;
  • steun voor de oprichting van gewestelijke aankoop- en opdrachtencentrales, waarin hopelijk systematisch milieuclausules zullen worden opgenomen.

Wij zullen uiteraard de uitvoering van deze goede voornemens volgen en houden u op de hoogte via onze nieuwsbrief!

In Brussel zal de duurzaamheid bij overheidsopdrachten in 2019-2024 dus toenemen! Maak deel uit van de beweging!

NIEUWS

Natuursteen: clausules voor milieuverantwoorde overheidsopdrachten

Het Waals Gewest heeft een gids voor de aankoop van natuursteen gepubliceerd om het opnemen van ethische, sociale en milieuclausules in overheidsopdrachten voor stads- en plattelandsontwikkeling te vergemakkelijken. De gids gaat verder dan een eenvoudige budgettaire benadering. 

Het gebruik van exotische natuursteen, die vaak tegen lage prijzen wordt verkocht, brengt op middellange termijn aanzienlijke kosten met zich mee vanwege de slechte duurzaamheid van het materiaal en de onbewezen gebruikskwaliteit. Deze slechte prestaties leiden ertoe dat werven moeten worden overgedaan, wat zeer nadelig is voor het algemene imago van openbare werken bij de bevolking. Bovendien worden buitenlandse materialen soms geproduceerd in strijd met de fundamentele rechten van werknemers.

In het licht van deze bevindingen tonen levenscyclusanalyses en kosten-batenbenaderingen direct het belang aan om regionale producten met korte ketens te gebruiken Deze hebben immers een bijzonder geringe impact op het milieu.

Talrijke openbare bouwheren zijn bij dit probleem betrokken : gemeenten, het Gewest, intercommunales, gewestelijke vervoersmaatschappijen, ION's, enz. De betrokken opdrachten zijn zeer divers en gaan van de inrichting van openbare en groene ruimtes tot grote infrastructuurwerken en kleine kunstwerken, van sociale woningen tot schoolgebouwen en sportfaciliteiten, van architectuur tot interieurdecoratie, van stadsmeubilair tot de oevers van waterwegen en nog tal van andere toepassingsgebieden.

Om diegenen te helpen die clausules voor milieuverantwoorde overheidsopdrachten willen invoeren, heeft Wallonië een gids gepubliceerd. Deze gids bevat technische, ethische en milieuclausules die moeten worden opgenomen in de bestekken voor opdrachten waar natuursteen wordt gebruikt.

Raadpleeg deze gids.

PRAKTISCHE INFO

Gids met PEFC-gecertificeerde bedrijven

PEFC België publiceert jaarlijks zijn Gids PEFC-gecertificeerde bedrijven. Deze gids bevat de contactgegevens van alle Belgische bedrijven die houtproducten met het PEFC-label produceren en verkopen. Deze producten bieden dankzij hun certificering de garantie van een legale en duurzame oorsprong. De Gids bevat ook nuttige informatie om te begrijpen hoe het label werkt en legt het belang ervan uit op Belgisch en mondiaal niveau. Download de gids.

Emissievrije levering van goederen en diensten

De gids  Naar een emissievrije levering van goederen en diensten is bedoeld om overheden te helpen bij het gunnen van overheidsopdrachten om het verkeer in stedelijke gebieden te verminderen en het gebruik van emissievrije voertuigen te bevorderen in de stedelijke logistiek. Veel gemeenten in de EU spannen zich al in om in hun eigen wagenpark en voor de vervoersdiensten die zij aanbieden te kiezen voor emissievrije of -arme mobiliteitsoplossingen. De bredere gevolgen van de aankoop van goederen, werken en diensten op de stedelijke verkeersstromen hebben tot nu toe echter veel minder aandacht gekregen.

Daarom heeft een groep ambitieuze steden (waaronder Brussel) onder leiding van Kopenhagen, Oslo en Rotterdam de koppen bij elkaar gestoken rond het project BuyZET. Deze steden wilden onderzoeken hoe ze door middel van hun aankoopacties de emissievrije levering van goederen en diensten in steden kunnen bevorderen.

Op basis van de ervaringen en uitwisselingen is een gids samengesteld, Naar een emissievrije levering van goederen en diensten. De gids is vooral gericht op de vraag hoe overheden hun aankopen van algemene goederen en diensten kunnen aanpassen om duurzame vormen van stedelijk vervoer te bevorderen.

In deze gids vindt u onder meer :

  • een reeks voorlopige aanbevelingen voor de aankoop van diensten, goederen en bouwwerken;
  • een beschrijving van het proces dat in elke stad wordt gevolgd om aankoopstrategieën vast te stellen.

Een van de belangrijkste conclusies van het project is dat er niet één aanpak is die geschikt is voor alle gevallen, maar dat het noodzakelijk is om samen met actoren uit alle toeleveringsketens strategieën te onderzoeken en te ontwikkelen om strategieën te ontwerpen die in de praktijk ook echt kunnen werken.

Het is ook mogelijk om de innovatieve inkoopplannen voor emissievrij vervoer in Kopenhagen, Oslo en Rotterdam te raadplegen, die de komende jaren zullen worden uitgevoerd (alleen beschikbaar in het Engels).

 

 

 

Duurzame biogebaseerde producten voor publieke en private afnemers

Wilt u uw organisatie betrekken bij een aanpak die gericht is op het tegengaan van de overexploitatie van niet-hernieuwbare natuurlijke hulpbronnen? Hebt u vragen over wat biogebaseerde producten en hun milieuvoordelen zijn?

In de gids duurzame biogebaseerde producten voor openbare en particuliere kopers vindt u meer informatie over dit onderwerp. 

Wat zijn biogebaseerde producten?

Biogebaseerde producten worden geheel of gedeeltelijk samengesteld uit materialen van biologische oorsprong (zoals planten, dieren, algen, ...) en zonder gefossiliseerde materialen als olie of steenkool.

De door ADEME (Frans agentschap voor milieu en energiebeheer) ontwikkelde gids geeft een overzicht van de vele soorten biogebaseerde producten die op de markt verkrijgbaar zijn en van de oplossingen om ze toe te passen, door concreet te laten zien hoe duurzame ontwikkeling werkt. Er worden zeer praktische kwesties behandeld, zoals: Wat zijn deze producten? Wat is het belang ervan? Waar zijn ze te koop? Hoe kunnen biogebaseerde producten worden geïntegreerd in het bestek van openbare of particuliere aanbestedingen?

Met biogebaseerde producten kan het verbruik van niet-hernieuwbare hulpbronnen gedeeltelijk worden beperkt of koolstof uit de atmosfeer worden opgeslagen door middel van fotosynthese.

ADEME herinnert ons eraan dat 'verantwoord aankopen' inhoudt dat we voor, tijdens en na de aankoop globaal en coherent moeten redeneren. Biogebaseerde producten op zich garanderen immers geen toegevoegde waarde voor het milieu. Voor dat laatste is het belangrijk dat het product tijdens zijn gehele levenscyclus de balans niet verslechtert en dat de vervuiling zich niet verplaatst. Het gebruik van hernieuwbare grondstoffen voor de productie van biogebaseerde producten mag niet direct of indirect bijdragen tot de verandering van natuurlijke ecosystemen of de aantasting van bossen en mag niet in concurrentie treden met voedselproductie.

GOEDE PRAKTIJKEN: EEN CASESTUDY

Net Brussel investeert in duurzam meubilhair

Wat is het milieu- en aankoopbeleid binnen Net Brussel?

Sinds zijn oprichting in 1990 zet het Agentschap Net Brussel zich in voor de voortdurende verbetering van zijn interne bedrijfsprocessen en voor de bescherming van het milieu. Het Agentschap beschikt over een ISO 9001-kwaliteitscertificering en een ISO 14001-milieucertificering. De milieucertificering is momenteel van toepassing op specifieke inzamelingsactiviteiten en ondersteunende processen. Deze verbintenis vereist dat het Agentschap en zijn leveranciers de door de algemene directie van het Agentschap vastgestelde visie op het milieu volgen en een milieuverantwoordelijke houding aannemen om de milieueffecten van de activiteiten van het Agentschap te beperken.

In 2017 hebben we alle contracten in de dienst Aankoop en Logistiek gecentraliseerd. Dit stelt ons in staat om een betere controle te verzekeren (wettelijke procedures, termijnen, enz.) en om systematisch de mogelijkheid te evalueren om milieuclausules of sociale of ethische clausules in deze markten te integreren.

Hoe hebt u gewerkt en met welke criteria hebt u rekening gehouden?

Voor dit meubelleveringscontract hebben we een onderzoek uitgevoerd bij verschillende meubelleveranciers, om te evalueren wat er op dit gebied wordt gedaan vanuit milieuoogpunt.

We hebben ook in ruime mate gebruik gemaakt van de specificaties van Leefmilieu Brussel, ook al dateren die uit 2013.

Dit contract omvatte drie percelen : vestiairekasten, bureautafels en stoelen. Om het milieuaspect van de opdracht te kunnen stimuleren, hebben we besloten om op verschillende niveaus milieu-eisen op te nemen in het bestek.

Wat de technische specificaties betreft, hebben wij meubels verplicht gesteld die minstens 20% gerecycleerd staal bevatten en waarvoor een minimumgarantie van 3 jaar geldt.

Wat de gunningscriteria betreft, hebben we gewerkt aan:

  • Het toelaatbare en traceerbare karakter van het hout.
  • Het formaldehydegehalte van de houten panelen (spaanplaat). Dit mag niet hoger zijn dan emissieklasse E1 (d.w.z. 8 mg per 100 mg droge stof).
  • De markering van alle plastic onderdelen van meer dan 50 g met het oog op de recyclage ervan en de afwezigheid van additieven en ftalaten.
  • Bekledingsmateriaal dat geen gehalogeneerde brandvertragers en als kankerverwekkend geclassificeerde kleurstoffen bevat.

Hoe is de analyse van de offertes en de gunning van de opdracht verlopen?

We ontvingen drie conforme offertes en één niet-conforme. De integratie van deze criteria had dus geen invloed op het aantal offertes, aangezien we in eerdere contracten ook tussen de drie en vijf offertes ontvingen.

We hebben geen feedback ontvangen of het voor leveranciers al dan niet moeilijk geweest is om te reageren. We denken dat dit te danken is aan de grote keuze aan verschillende meubels op de markt. Elke retailer kan een assortiment aanbieden dat voldoet aan meer ecologische aspecten.

Hebt u een prijsverschil opgemerkt?

Wat betreft de prijs is dat moeilijk te zeggen. Die kan namelijk sterk variëren, aangezien het meubilair ook een vleugje 'design' kan hebben dat de prijzen kan verdubbelen...

Ziet u al verbeteringen om mee te nemen naar het volgende contract?

In het tijdperk van de circulaire economie zouden we het ontwerp van de kantinestoelen kunnen heroverwegen door bijvoorbeeld hergebruik te bevorderen.

Contact: Manuela Cardoso Amorim, overheidsinkoper, dienst Aankoop en Logistiek, Manuela.CardosoAmorim@arp-gan.be

Hebt u ook een contract met milieuclausules? Deel uw verhaal en verrijk het netwerk! Neem gewoon contact met ons op (greenprocurement@environnement.brussels) met uw ideeën en wij schrijven het artikel!

AGENDA

Vrijdag 20 september: B2B Brussels New Mobility.

In het kader van de 'Bike Brussels'-beurs is een dag gewijd aan B2B-bijeenkomsten : een symposium in de voormiddag, de bekendmaking en uitreiking van de Bike Brussels Awards op het middaguur en een productforum in de namiddag, met exposanten die gespecialiseerd zijn in duurzame mobiliteit. Dit is een gelegenheid voor mobiliteits-/logistieke verantwoordelijken in publieke organisaties om meer te weten te komen over de laatste ontwikkelingen op het gebied van alternatieve mobiliteit.

Maandag 23 september: Algemene opleiding: theoretische inleiding duurzame overheidsopdrachten (9:00 - 16:00 uur) (volgeboekt)

Maandag 7 oktober: Milieu- en sociale criteria in overheidsopdrachten voor textiel (9:30 - 12:30 uur)

Dinsdag 15 oktober: Praktische inleiding duurzame overheidsopdrachten (9:30 - 12:30 uur) (volgeboekt)

Maandag 18 november: Milieucriteria in overheidsopdrachten voor schoonmaak- en verzorgingsproducten (9:30 - 12:30 uur)

Februari 2020: Algemene opleiding: theoretische inleiding duurzame overheidsopdrachten (sessie in het Nederlands)

U kunt zich voor een of meer van deze opleidingen inschrijven door een e-mail te sturen naar greenprocurement@environnement.brussels, met vermelding van de module die u wilt bijwonen, de datum van het seminarie, uw naam, uw organisatie en uw functie binnen die organisatie.

Ga voor meer informatie naar onze website!

logo duurzame overheidsaankopen